RA en seksualiteit

Vervolgverhaal over RA en ..., door Anja De Haes, Bachelor Verpleegkunde (in opleiding)

RA en seksualiteit. Deel dit artikel met je vrienden op Facebook.

 


RA en seksualiteitSeksualiteit is een complex fe­nomeen met biologische, psy­chologische, sociaal/ culturele en culturele/contextuele as­pecten die elkaar constant be­ïnvloeden. De ziekte of handi­cap heeft geen rechtstreekse invloed op het seksueel functi­oneren en/of de seksualiteitsbe­leving.

De ziekte bepaalt wel rechts­reeks de fysieke conditie en het psychisch welzijn en beiden hebben wel een rechtstreekse invloed op de seksualiteit, maar hebben ook een wederzijdse in­vloed op elkaar.

Fysieke conditie
Een RA-patiënt lijdt meestal veel pijn door de ontstekingen in ver­schillende gewrichten.
Misvor­mingen komen vaak voor waar­door de fijne motoriek wegvalt.
Ook vermoeidheid is een over­heersend symptoom.
Hierdoor wordt de seksualiteitsbeleving en het seksueel functioneren rechtstreeks bepaald: bijvoor­beeld bij pijn of vermoeidheid kan het libido sterk dalen.

Psychisch welzijn
Inadequate coping bij RA-pa­tiënten kan leiden tot depres­sie of stress.
Zo kan de patiënt bijvoorbeeld bang zijn om de partner (en of zichzelf) teleur te stellen.
Het psychisch welzijn bepaalt dan ook rechtstreeks de seksualiteits­beleving of het seksueel functi­oneren: bijvoorbeeld een ver­minderd psychisch welzijn leidt ook bij RA-patiënten vaak tot libidostoornissen.

Complicaties
Bij RA kunnen verschillende complicaties optreden, enkele voorbeelden zijn: gewichtstoe­name of net gewichtsafname, kortademigheid, huidproble­men, oogproblemen, depres­sie…
Deze complicaties bepa­len dus duidelijk mee de fysieke conditie en ook het psychisch welzijn.

Therapietrouw
Elke RA-patiënt wordt ten stel­ligste aangeraden om thera­pietrouw te zijn.
Therapietrouw beïnvloedt zowel de fysieke conditie als het psychisch wel­zijn en vice versa.
Acceptatie van de ziekte is natuurlijk een must om therapietrouw te willen en kunnen zijn, wie de ziekte niet aanvaardt, zal ook de therapie­ën niet volgen.

Acceptatie
Acceptatie heeft hier verschil­lende in-en uitvalshoeken.
Ten eerste moet je de diagnose aanvaarden. Je moet accep­teren dat de ziekte jouw fysieke conditie blijvend zal verande­ren, dat jouw psychisch welzijn hieronder kan lijden en dat deze twee uiteindelijk jouw leven zullen bepalen.
Acceptatie kan op zich ook een positieve in­vloed hebben op het leven en dus op de seksualiteit.

Ziekteactiviteit
Net omdat reumatoïde artritis een wisselend ziekteverloop kent, opstoten af­gewisseld met rustige periodes, is de ziekteactiviteit bepalend voor onder andere de fysieke conditie en het psychisch wel­zijn.

Relaties
De relatie met de partner be­paalt de seksualiteit en omge­keerd. Maar ook het psychisch welzijn en de acceptatie spelen hierin een rol. Alle relaties en rol­len worden verstoord als een RA-patiënt de diagnose krijgt: niet enkel de partnerrelatie, maar onder andere ook de ou­der-kind-relatie, de werkgever-werknemer-relatie, de familiale relatie, relatie in het verenigings­leven, vriendenrelatie…
Een RA-patiënt heeft steun van de part­ner nodig op alle vlakken: dus niet enkel op vlak van algeme­ne dagelijkse levensverrichting­functies, maar ook en vooral op psychosociaal vlak.
Op gebied van seksualiteit is het belangrijk dat er een open communicatie is tussen beide partners: de pa­tiënt moet eerlijk durven en kun­nen praten over onder andere pijn en libidoschommelingen. Zo kunnen ze samen op zoek gaan naar een seksualiteitsbeleving die rekening houdt met de be­perkingen van de RA-patiënt, maar tegelijk ook bevredigend werkt voor beide partijen.

Seksuele gezondheid: toepassing RA-patiënten

RA is een verworven ziekte waar­bij men deze 4 fasen kan zien:

1. Fase van seksuele afwezigheid
Op verschillende momenten in het ziek-zijn kunnen er peri­odes optreden waar seksuali­teit afwezig is: bijvoorbeeld bij aanvaarding of coping van de diagnose RA of tijdens felle op­stoten van de ziekte. De partner van de RA-patiënt kan in deze periode ook minder behoefte hebben of juist een verhoogde behoefte.

2. Fase van seksuele onzekerheid
De RA-patiënt wil duidelijkheid over zijn kansen op een goede seksuele gezondheid en zal noodgedwongen moeten om­gaan met de veranderingen door zijn ziekte. Het coping-pro­ces van de RA-patiënt zal een grote rol spelen in deze fase, maar vooral de coping van de partner zal zijn stempel drukken.

3. Fase van seksuele kansen
Seks wordt weer geïntegreerd in de relatie. Hierbij moeten zo­wel de RA-patiënt als de partner zich kunnen inleven in de an­dere: zo zal de partner bijvoor­beeld moeten proberen aan te voelen wat pijn en vermoeid­heid doen met het libido. De RA-patiënt zal zich moeten pro­beren in te leven in ‘het gezond zijn’ van de partner.

4. Fase van seksuele stabiliteit
Er ontstaat opnieuw een sta­biel evenwicht in de seksuele relatie van de RA-patiënt, met zichzelf en met de partner. Om dit evenwicht te kunnen bewa­ren, zal de RA-patiënt op zoek moeten gaan naar creatieve en individuele oplossingen die de behoefte voldoende bevre­digen. Er zal bijvoorbeeld reke­ning moeten gehouden worden met het energiepeil van de RA-patiënt. Eén van de oplossingen daarvoor kan zijn om seks effec­tief te ‘plannen’.

BESLUIT RA EN SEKSUALITEIT

RA-patiënten kunnen een evenwaardige beleving hebben van seksualiteit als gezonde personen. Hun fysieke conditie, hun psychisch welzijn en eventuele bijwerkingen van medicatie zullen hen actief op zoek doen gaan naar mogelijkheden om hun seksuele gezondheid te kunnen bevorderen.
Dit onderwerp wordt vaak nog onderkend door zowel patiënten als zorgverleners.
Met vragen over deze problematiek kunnen zij steeds terecht bij hun verschillende hulpverleners.
Vooral de (reuma-)verpleegkundige zal de patiënt hierin begeleiden en stimuleren om erover te praten.

Voor vragen over dit artikel kan je mailen naar info@raliga.be

Meer info op raliga.be over: seksualiteit - seksleven | coping | complicaties | therapietrouw | psychisch | acceptatie - aanvaarding | ziekteactiviteit | relatie


lid worden nieuwsbrief RA Liga vzw - Reumatoïde Artritis Liga vzw Like Facebook-pagina RA Liga vzw - Reumatoïde Artritis Liga vzw OP ZOEK NAAR JE TALENTEN WORKSHOP - OP ZOEK NAAR JE TALENTEN

 

Geplaatst op: 
Maandag, 13 februari, 2017 - 22:42