'Het is 5 voor 12 voor ons gezondheidssysteem'

Interview: Volgens Peter Degadt (Zorgnet) zal patiënt besparingen in zorgsector wel degelijk voelen
'Patiënten zullen langer moetenwachten voor bepaalde ingrepen'
Peter Degadt, Zorgnet Vlaanderen

'De zoveelste besparingen in de gezondheidssector zullen de patiënt wel treffen', zegt Peter Degadt van Zorgnet Vlaanderen. 'Als minister Onkelinx beweert van niet, is dat intellectueel oneerlijk.'
Kim Van de Perre en Jeroen Van Horenbeek

De overheid dwingt de zorgsector om de broeksriem stevig aan te halen. Tijdens de begrotingsgesprekken in december werd al beslist dat de sector voor 425 miljoen euro moest snoeien, na de begrotingscontrole komt daar nu nog een besparing van 166 miljoen euro bovenop. "We hebben er alles aan gedaan om de besparingen tot een minimum te beperken", klinkt het op het kabinet van minister van Volksgezondheid Laurette Onkelinx (PS). "Er wordt natuurlijk wel gesnoeid. Maar de patiënt zal daar niets van voelen." Peter Degadt van Zorgnet Vlaanderen haalt die stelling nu onderuit: "Natuurlijk gaat de patiënt dat voelen. Als je er minder geld instopt, komt er ook minder uit voor de patiënt. Dat is gewoon boerenverstand."

Hoe zal de patiënt getroffen worden?

Degadt: "De kwaliteit van de dienstverlening die we in België kennen, zal er noodgedwongen op achteruit gaan. Eén piste is het geld halen bij de jaarlijkse winst van de ziekenhuizen. Maar veel ziekenhuizen hebben een beperkte of zelfs geen winst, dus daar valt meestal weinig te rapen. Er zal dus bezuinigd moeten worden op personeel. Men spreekt van 600 of 700 jobs die zullen afvloeien of niet vervangen zullen worden. En men voelt nu al een tekort. Gevolg: de patiënt zal langer moeten wachten tot er iemand aan zijn ziekenhuisbed staat. Zal ook langer moeten wachten op bepaalde ingrepen of behandelingen. Om efficiënter te werken zal men de ingrepen groeperen. Men zal diensten in het weekend moeten sluiten, waardoor de patiënt enkel nog in de week geholpen zal worden. En kortere openingsuren voorzien."

En de gevolgen voor de factuur?

"Dat zal wel meevallen. De patiënt betaalt hier al 26 procent uit eigen zak, meer dan het Europese gemiddelde. Het gaat vooral om de dienstverlening."

De artsenhonoraria voor tweepersoonskamers worden aangepakt. Zullen de dokters als gevolg niet gewoon veel meer aanrekenen bij eenpersoonskamers?

"Dat moet elk ziekenhuis met zijn artsen bekijken en beslissen, maar ik heb dat ook al gehoord. Dat artsen het verlies in inkomen zullen compenseren door in plaats van een supplement van 100 procent, pakweg 150 procent te vragen bij eenpersoonskamers. Dat is inderdaad een voorbeeld waar de besparingen wel een weerslag kunnen hebben op de factuur voor de patiënt. "Beknibbelen op de artsenhonoraria heeft trouwens een grens. Als artsen te veel moeten betalen, loop je het risico dat ze zich in privépraktijken gaan installeren waar ze enkel binnen bepaalde uren werken en enkel voor welgestelde mensen beschikbaar zijn. Het geprivatiseerd Amerikaans model is jammer genoeg niet zo veraf meer."

Gezondheidseconomen waarschuwen voor het risico dat patiënten een doktersbezoek of medicatieaankoop zullen uitstellen.

"Die vrees heb ik ook. Zelfs al moeten ze niet meer betalen en is er een maximumfactuur, de idee of angst dat ze hogere kosten zullen hebben is blijkbaar voldoende om een belangrijke ingreep uit te stellen. Perceptie is zeer belangrijk. Ook het feit dat patiënten langer zullen moeten wachten, kan zo'n effect hebben. Dit is al de zoveelste besparingsronde."

Aan de andere kant: iedereen moet nu eenmaal besparen.

"Dat klopt. Onze kritiek gaat niet over het feit dat er bespaard moet worden, wel over de oneerlijke communicatie. Geef dan gewoon toe dat mensen dat wel degelijk zullen voelen."

Er gaan ook al langer stemmen op dat de overconsumptie van bepaalde medicatie en middelen zoals een elektrocardiagram moet worden teruggedrongen.

"Ook daar is zeker iets van te zeggen. Een elektrocardiagram behoort tegenwoordig tot de gewone, courante zorg. Zal het minder worden gedaan als het niet meer wordt terugbetaald? Dat is nog af te wachten. Natuurlijk moet je als dokter of ziekenhuis niet nodeloos veel tests doen of medicatie voorschrijven. Maar de kaasschaafmanier van besparen, overal wat weghalen, is niet vol te houden. Zo wordt het moeilijk om het werk nog goed te doen. Gezondheidseconomen waarschuwen dat het vijf voor twaalf is voor ons gezondheidssysteem: ze hebben gelijk."

Wat stelt u dan voor?

"Waar we nood aan hebben is gewoon een structureel ander betalingssysteem: een waarbij artsen en ziekenhuizen betaald worden per patiënt, en niet langer per prestatie. Want dat laatste werkt overconsumptie door artsen in de hand. Ik hoor dat er hier een plan klaarligt voor een nieuw betalingssysteem. Goed, want we hinken achterop. In andere landen is dat al langer zo. Daarnaast zou men de patiënt ook een beetje moeten heropvoeden, meer moeten sensibiliseren om geen misbruik te maken van de spoeddienst. Dat is geen comfortdienst."

Bron: vlaanderen.mediargus.be/

Geplaatst: 2013-04-12

Categorie: